Cách chọn hệ thống điện mặt trời phù hợp cho doanh nghiệp bạn

Lắp đặt điện mặt trời có thể giúp doanh nghiệp kiểm soát chi phí năng lượng, giảm phụ thuộc vào lưới và củng cố mục tiêu bền vững. Tuy nhiên, để đạt hiệu quả thật sự, bạn cần đánh giá kỹ nhu cầu tiêu thụ, điều kiện mái, công nghệ thiết bị và kế hoạch vận hành bảo trì. Bài viết này cung cấp khung ra quyết định thực tế, dễ áp dụng.

Cách chọn hệ thống điện mặt trời phù hợp cho doanh nghiệp bạn Image by Jukka Niittymaa from Pixabay

Việc đầu tư hệ thống điện mặt trời cho doanh nghiệp mang lại nhiều lợi ích hữu hình và vô hình, từ giảm chi phí vận hành đến tăng tính chủ động năng lượng. Để lựa chọn đúng, bạn cần một quy trình đánh giá dựa trên dữ liệu về tiêu thụ điện, hạ tầng hiện có và mục tiêu kinh doanh, thay vì chỉ dựa trên công suất lắp đặt danh nghĩa. Cách tiếp cận đúng sẽ giúp tối ưu hiệu suất, hạn chế rủi ro và đảm bảo hệ thống phù hợp với điều kiện tại chỗ trong khu vực của bạn.

Đánh giá hiệu suất và công suất cho nhu cầu doanh nghiệp

Bắt đầu bằng hồ sơ phụ tải của doanh nghiệp theo giờ, ngày và mùa. Xác định mức tiêu thụ kWh trung bình mỗi ngày và các khung giờ cao điểm. Từ đây, quyết định tỷ lệ sản lượng mặt trời mong muốn bù đắp, ví dụ 30 đến 80 phần trăm, tùy chiến lược vận hành. Một cách ước tính nhanh công suất DC kWp là lấy sản lượng mong muốn kWh mỗi ngày chia cho số giờ nắng đỉnh trung bình nhân với hiệu suất hệ thống. Ở Việt Nam, giờ nắng đỉnh thường dao động khoảng 3.5 đến 5.5 tùy vùng và mùa; hiệu suất hệ thống tổng thể thường ở mức 0.75 đến 0.85 khi tính tổn hao dây dẫn, bụi bẩn, nhiệt độ và biến tần.

Đừng nhầm lẫn giữa công suất tấm pin trên danh nghĩa và sản lượng điện thực. Sản lượng còn phụ thuộc hướng và góc nghiêng, che bóng, nhiệt độ mái và chất lượng lắp đặt. Với mái nhà xưởng phổ biến, không gian cần thiết khoảng 5 đến 6 mét vuông cho mỗi kWp, tùy hiệu suất tấm pin. Hãy kiểm tra che bóng bởi ống khói, bồn nước, tường chắn; che bóng một phần có thể làm giảm mạnh sản lượng nếu không có thiết kế phân vùng hợp lý. Một hệ thống giám sát theo chuỗi hoặc theo tấm sẽ giúp bạn kiểm chứng hiệu suất thực tế so với dự báo.

Các yếu tố chính cần xem xét khi lựa chọn hệ thống năng lượng mặt trời

  • Hạ tầng mái và kết cấu: Đánh giá khả năng chịu tải, tình trạng chống thấm, vật liệu mái và tuổi thọ còn lại. Lựa chọn giải pháp giá đỡ tương thích, ưu tiên phân bổ tải và khả năng chống ăn mòn.
  • Hướng và góc nghiêng: Mái hướng Nam hoặc Đông Nam, Tây Nam thường cho sản lượng tốt. Góc nghiêng vừa phải giúp cân bằng sản lượng quanh năm và giảm bám bẩn. Nếu mái phẳng, có thể dùng kết cấu nghiêng nhẹ và cân nhắc tải gió.
  • Biến tần và tỷ lệ DC AC: Tỷ lệ DC AC khoảng 1.1 đến 1.3 thường giúp khai thác tốt công suất biến tần mà không cắt giảm quá nhiều. Biến tần nên có bảo vệ hồ quang, chống sét lan truyền và giám sát từ xa.
  • Chứng nhận và bảo hành: Tấm pin cần đạt tiêu chuẩn quốc tế liên quan an toàn và hiệu suất. Bảo hành sản phẩm thường 10 đến 12 năm và bảo hành hiệu suất tuyến tính đến 25 năm. Biến tần thường 5 đến 12 năm, có thể mở rộng. Lưu hồ sơ và kiểm định nghiệm thu để thuận lợi cho bảo hành.
  • Vận hành bảo trì: Lập kế hoạch vệ sinh, kiểm tra siết chặt liên kết, kiểm tra cách điện, và theo dõi cảnh báo. Dữ liệu giám sát giúp phát hiện suy giảm hiệu suất do bụi, che bóng hoặc hỏng hóc sớm.
  • Thủ tục đấu nối: Tìm hiểu yêu cầu kỹ thuật, công tơ hai chiều và các điều kiện kỹ thuật của điện lực địa phương. Làm việc với đơn vị thiết kế thi công có kinh nghiệm về quy trình địa phương và an toàn phòng cháy chữa cháy.

Công nghệ năng lượng mặt trời nào phù hợp với doanh nghiệp

Có nhiều công nghệ và cấu hình để cân nhắc. Với tấm pin, dòng đơn tinh thể PERC hoặc TopCon đang phổ biến nhờ hiệu suất cao và diện tích lắp đặt gọn. Tấm pin hai mặt có thể mang lại lợi ích khi bề mặt phía sau nhận được ánh xạ đáng kể, ví dụ mái trắng sáng hoặc khu vực ít che bóng. Công nghệ màng mỏng có thể hữu ích ở mái nhẹ hoặc môi trường nhiệt cao, song cần đánh giá kỹ diện tích vì hiệu suất thường thấp hơn.

Về biến tần, hệ chuỗi là lựa chọn thông dụng cho mái nhà xưởng và tòa nhà, cân bằng chi phí và khả năng vận hành. Vi biến tần và bộ tối ưu hóa công suất giúp giảm tác động của che bóng từng tấm và nâng cao giám sát chi tiết, phù hợp mái phức tạp nhưng chi phí đầu tư và bảo trì có thể cao hơn. Với hệ lưu trữ, pin lithium iron phosphate thường được ưu tiên vì độ bền và an toàn; chỉ nên lắp khi bạn cần dự phòng điện, dịch chuyển tiêu thụ khỏi giờ cao điểm, hoặc yêu cầu ổn định điện áp cho thiết bị nhạy cảm.

Cấu hình hệ thống gồm ba nhóm chính. Hệ nối lưới là phương án phổ biến cho doanh nghiệp vì tận dụng lưới làm nguồn cân bằng và không cần ắc quy, nhưng cần tuân thủ tiêu chuẩn chống phát ngược khi mất điện để đảm bảo an toàn. Hệ lai kết hợp lưu trữ phù hợp nơi điện lưới kém ổn định hoặc cần giảm công suất cực đại. Hệ độc lập chỉ nên dùng khi không có điện lưới, đòi hỏi dự phòng và lưu trữ đủ lớn để đảm bảo phụ tải thiết yếu.

Khi lựa chọn, hãy gắn công nghệ với bối cảnh sử dụng. Nhà xưởng ca ngày ưu tiên tối đa sản lượng giữa trưa, có thể dùng góc nghiêng thấp để phân bố đều theo mùa. Tòa nhà văn phòng quan tâm thẩm mỹ, tiếng ồn và giám sát chi tiết. Kho logistics với mái rộng cần đặc biệt chú ý đến giãn nở nhiệt và tải gió. Cơ sở dịch vụ như khách sạn coi trọng độ ổn định điện áp và có thể cân nhắc lưu trữ nếu phụ tải về đêm đáng kể.

Một số điểm thực thi quan trọng khác gồm tiếp địa, bảo vệ quá áp, rãnh cáp gọn và chống nước, lựa chọn dây dẫn phù hợp nhiệt độ, cũng như bố trí lối đi an toàn cho bảo trì. Làm việc với nhà thầu và dịch vụ địa phương có năng lực sẽ giúp dự án đáp ứng tiêu chuẩn kỹ thuật và quy định hiện hành trong khu vực của bạn.

Kết luận, một hệ thống điện mặt trời hiệu quả cho doanh nghiệp không chỉ là tổng công suất tấm pin mà là sự phù hợp giữa phụ tải, hạ tầng, công nghệ và vận hành. Đánh giá bằng dữ liệu thực tế, mô phỏng sản lượng theo mùa, kiểm soát chất lượng thi công và lập kế hoạch bảo trì sẽ giúp hệ thống duy trì hiệu suất ổn định, đóng góp bền vững cho hoạt động kinh doanh.